Rusza projekt LiBRha – przełom w diagnostyce nowotworów u dzieci

23.07.2025

Projekt LiBRha - przełomowe na świecie badanie dotyczące płynnej biopsji - otrzymał pierwsze miejsce na liście rankingowej Agencji Badań Medycznych. Całkowita wartość grantu to ponad 26 milionów zł, a projekt będzie realizowany przez 8 lat – od 2025 do 2033 roku.

Cel i znaczenie projektu
Konsorcjum Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu, Uniwersytetu Medycznego w Łodzi i Fundacji Na Ratunek Dzieciom z Chorobą Nowotworową pozyskało środki na przełomowe w skali świata badania nad płynną biopsją - projektem, który ma ogromne szanse na poprawę trafności i szybkości diagnostyki dzieci z chorobami nowotworowymi, a tym samym - na ratowanie życia dzieci.

LiBRha to pionierski eksperyment medyczny, który wprowadza w Polsce nowoczesne metody diagnostyki molekularnej u dzieci z mięsakiem tkanek miękkich o typie prążkowanokomórkowym - złośliwych nowotworów, które występują praktycznie wyłącznie u dzieci, rzadziej u nastolatków. W ramach badania planowane jest wykonanie zaawansowanych badań genetycznych komórek nowotworowych (m.in. sekwencjonowanie całego genomu i analizę profilu metylacji DNA - obrazu zmian w DNA, które nie zmieniają samej sekwencji genów, ale wpływają na to, jak geny są włączane lub wyłączane. Innymi słowy, to "mapa" tego, które geny są aktywne, a które uśpione w komórkach).

Dodatkowo powstanie ogólnopolski biobank, w którym deponowane będą tkanki do dalszych badań diagnostycznych i naukowych. Projekt ma na celu szybszą i precyzyjniejszą diagnostykę, lepszą ocenę ryzyka oraz monitorowanie leczenia za pomocą analizy krwi – co znacząco zwiększy skuteczność terapii i poprawi jakość życia pacjentów. Dzięki wprowadzeniu płynnej biopsji pacjenci nie będą musieli przechodzić procesu pobierania wycinków tkanek, a zamiast tego badania będą wykonywane wyłącznie na podstawie pobranej próbki krwi. To o wiele prostszy, niemal “regularny” proces, który jest nieodłączną częścią diagnostyki, a nie wymaga bolesnych zabiegów i ingerencji.

Co to jest biopsja płynna (liquid biopsy)?
Biopsja płynna to innowacyjna metoda diagnostyczna polegająca na analizie materiału genetycznego nowotworu z krwi pobranej od pacjenta. Aktualnie konieczne jest pobranie wycinka tkanki, co jest metodą inwazyjną, powodującą dyskomfort i niosącą za sobą ryzyko zakażeń i powikłań. Dzięki pierwotnej identyfikacji tradycyjnej nowotworu można wykrywać obecność komórek lub ich fragmentów krążących we krwi na poszczególnych etapach leczenia, śledzić zmiany genetyczne i tym samym oceniać odpowiedź na leczenie oraz monitorować remisję choroby. Nie wymaga to przeprowadzania wspomnianej biopsji, pobierania materiału z tkanek i narażania pacjenta na nieprzyjemne doświadczenia.

Dla młodych pacjentów onkologicznych oznacza to ogromny krok naprzód: mniej bólu i stresu – badanie wymaga jedynie pobrania krwi, możliwość częstszego monitorowania bez konieczności hospitalizacji, lepsze dopasowanie terapii do aktualnego profilu genetycznego nowotworu.

Znaczenie dla pacjentów i systemu opieki
Mięsaki tkanek miękkich u dzieci to choroby rzadkie i trudne diagnostycznie. Obecnie w Polsce tylko część dzieci ma dostęp do pełnych badań molekularnych. Projekt LiBRha ma to zmienić – wprowadza nowy standard opieki: wczesną diagnozę, precyzyjne terapie dobrane do profilu genetycznego, monitorowanie leczenia minimalnie inwazyjnymi metodami. Utworzony biobank i infrastruktura bazodanowa będą stanowiły solidną podstawę do przyszłych badań i terapii.